Verschil levenstestament en volmacht

monique nalatenschapsmakelaar

Leestijd: 5 minuten

Het verschil tussen een levenstestament en een volmacht

Er is verschil levenstestament en volmacht. Ze worden vaak door elkaar gehaald. Je leest of hoort vast wel eens over de voordelen of zelfs de noodzaak om een volmacht of levenstestament te regelen voor het geval je wilsonbekwaam zou worden. Maar wat is nu eigenlijk het verschil tussen levenstestament en volmacht?

Wat is een levenstestament?

Een levenstestament is een notariële akte waarin je vastlegt wat jouw wensen zijn rondom een mogelijke ziekte of ongeval. Ook leg je vast wie er in zo’n geval namens jou met de artsen mag overleggen over jouw behandeling als je dat zelf niet meer kunt. Daarnaast benoem je wie jouw financiële zaken mag regelen als je dat zelf niet meer wilt, of als je niet meer in staat bent zelf te beslissen of te handelen, bijvoorbeeld door dementie.

Je benoemt in het levenstestament een of meerdere levensexecuteur(s)/ gevolmachtigde(n) die namens jou mogen optreden. Dit kan een familielid of bekende van jou zijn, het kan ook een professionele levensexecuteur zijn, zoals De NalatenschapsMakelaar. Het levenstestament geldt tijdens jouw leven; zodra je overlijdt vervalt dit.

Wat is een volmacht?

Een volmacht is een notariële akte waarin jij, de volmachtgever, aan een ander of anderen de bevoegdheid geeft om namens jou rechtshandelingen te verrichten. De gevolmachtigde(n) mag/mogen jou vertegenwoordigen inzake financiële en formele zaken. Denk hierbij aan beheren van de bankzaken en verkopen van de koopwoning. Dit geldt niet voor medische beslissingen. Ook de volmacht geldt alleen tijdens jouw leven.

Zowel bij de volmacht als bij het levenstestament zal de notaris checken of je wilsbekwaam bent op het moment dat je bij de notaris de akte opstelt. Dit is van belang voor banken die zeker willen weten dat zij de gevolmachtigde/levensexecuteur toegang kunnen verlenen tot de rekening van de volmachtgever. Voor artsen is dit van belang om jouw gevolmachtigde/levensexecuteur daadwerkelijk te erkennen als gesprekspartner om namens jou beslissingen te nemen over zorg en/of behandelingen.

Het verschil tussen een levenstestament en volmacht

Een volmacht is beperkt van aard en geeft alleen aan wie namens jou je financiële zaken mag regelen. Deze volmacht kan permanent zijn, maar ook tijdelijk, bijvoorbeeld wanneer je op vakantie bent en de overdracht van jouw woning bij de notaris tijdens jouw vakantie moet plaatsvinden. Je kunt dan zelf niet ondertekenen bij de notaris. In de volmacht geeft je iemand dan de bevoegdheid om namens jou deze handtekening te plaatsen zodat de verkoop van de woning door kan gaan. Een volmacht wordt niet in het Centraal Levenstestamentregister (CLTR) opgenomen.

Het levenstestament is een combinatie van meerdere volmachten: financieel en medisch. Naast jouw financiële zaken beschrijf je in jouw levenstestament ook persoonlijke en medische zaken en wensen. Ook wilsverklaringen kunnen hierin opgenomen worden. Het levenstestament is dus uitgebreider dan een volmacht.

Een tweede verschil is dat een levenstestament wordt ingeschreven in het Centraal Levenstestamentenregister, zodat dit altijd te achterhalen is.

Officiële instanties, denk aan banken, artsen, rechtbank, kunnen in dit register checken of iemand een levenstestament heeft en bij welke notaris ze moeten zijn om dit na te vragen. De notaris zal dan vertellen of dit zo is of niet. Hij zal ook aangeven wanneer het levenstestament is opgemaakt.

Voordelen levenstestament t.o.v. volmacht

Mocht je door ziekte of ongeval geestelijk niet meer in staat zijn om jouw eigen zaken te regelen, en heb je een beperkte volmacht gegeven, dan kan de gevolmachtigde jouw financiën regelen. Deze beperkte volmacht kan echter te kort schieten in de mogelijkheden om jou als volmachtgever te vertegenwoordigen. Bijvoorbeeld wanneer de volmachtgever een erfenis krijgt uit een opengevallen nalatenschap. De gevolmachtigde mag deze erfenis niet namens de volmachtgever aannemen. De rechtbank moet dan een bewindvoerder aanstellen die deze bevoegdheid wel heeft. Dit traject neemt doorgaans nogal wat tijd in beslag. Ondertussen kan de nalatenschap van de overledene niet afgewikkeld worden. Alle erfgenamen moeten dan wachten.

Met een levenstestament is de volmacht breder en dan mag de gevolmachtigde/levensexecuteur wel deze erfenis aannemen als vertegenwoordiger van de volmachtgever. De nalatenschap kan verder afgewikkeld worden zonder vertraging.

Andere voordelen zijn dat in een levenstestament naast de financiële ook de medische aspecten worden geregeld en dat via het centrale register altijd te achterhalen is of je wel of niet een levenstestament heeft.

Wanneer een levenstestament of volmacht opstellen?

Zorg dat je niet te lang wacht met het laten opstellen van een volmacht of levenstestament. Wanneer bij je bezoek aan de notaris blijkt dat je al niet meer wilsbekwaam bent, kun je geen formele documenten meer laten opstellen. Er kunnen dan geen beslissingen meer door jou of voor jou genomen worden.

Dan komen jouw naasten terecht bij de rechtbank. Zij moeten dan de kantonrechter verzoeken een curator/bewindvoerder/mentor te benomen. Door tijdig zelf een volmacht of levenstestament op te stellen kun je dit traject voorkomen. Bovendien kun je dan zelf kiezen wie jouw volmacht krijgt in plaats van een ‘vreemde’ bewindvoerder via de rechtbank.

Waarom het verstandig is om je levenstestament goed te regelen

  • Je houdt regie over wie jou vertegenwoordigt
    Zonder levenstestament beslist de rechter wie jouw bewindvoerder wordt. Met een levenstestament kies jij zelf wie jij vertrouwt en wie voor jou mag beslissen.
  • Meer dan alleen een financiële volmacht
    Je regelt niet alleen je geldzaken, maar ook medische keuzes en persoonlijke wensen. Denk aan zorg, behandelingen of woonsituatie.
  • Bescherm de financiële vrijheid van je dierbaren
    Stel dat je wilsonbekwaam wordt en je partner wil jullie gezamenlijke huis verkopen, dan moet de rechter er aan te pas komen. Een levenstestament geeft je partner meer vrijheid.
  • Geen onnodige vertraging of juridische procedures
    Met een goed levenstestament kunnen je gevolmachtigden direct handelen, ook bij complexe situaties zoals het aanvaarden van een erfenis.
  • Altijd terug te vinden in een centraal register
    Als er iets gebeurt kunnen banken, artsen en notarissen via dit register nakijken of jij een gevolmachtigde hebt aangesteld.
  • Wij helpen je stap voor stap
    De NalatenschapsMakelaar helpt je bij het nadenken over je wensen en mogelijkheden. Je stapt pas naar de notaris als jij zeker weet wat je wilt.

Vul geheel vrijblijvend hieronder je gegevens in. Wij reageren binnen twee werkdagen.

Neem contact op

"*" geeft vereiste velden aan

Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.
Wat kunnen we betekenen

Advies of hulp nodig?

Sinds 2010 ontzorgen wij mensen bij alles rondom nalatenschappen. Of het nu gaat om juridische, administratieve, financiële of fiscale zaken, of juist om praktische ondersteuning bij de afwikkeling, wij staan voor je klaar. Meer weten? Neem contact met ons op.