Leestijd: 7 minuten
Je hebt vermogen opgebouwd en wilt je kinderen, kleinkinderen of andere naasten daar graag van laten profiteren. Dan komt misschien de vraag op of het verstandiger is om tijdens je leven al geld of bezittingen te schenken, of kun je het vermogen beter nalaten na je overlijden?
Het antwoord op deze vraag is niet voor iedereen hetzelfde. Schenken kan fiscale voordelen hebben, maar het betekent ook dat je een deel van je vermogen al tijdens je leven weggeeft. Erven heeft weer andere gevolgen. Bovendien spelen niet alleen belastingen een rol, maar ook je eigen financiële situatie, wensen voor later en de manier waarop je je nalatenschap wilt regelen zijn belangrijk.
In dit artikel leggen we uit waar je op kunt letten als je twijfelt tussen schenken en erven.
Bij schenken geef je tijdens je leven een deel van je vermogen aan iemand anders. Dat kan geld zijn, maar bijvoorbeeld ook een woning of ander bezit.
Bij erven komt het vermogen pas na je overlijden bij de erfgenamen terecht. Wie erft en wat iemand krijgt, kun je voor een groot deel zelf regelen in een testament. Zonder testament bepaalt de wet wie je erfgenamen zijn.
Dat verschil is belangrijk. Met schenken kun je iemand nu al financieel helpen. Met een testament kun je juist vastleggen wat er met je vermogen moet gebeuren als je er niet meer bent.
Dat kan, maar het is niet automatisch zo. Over schenkingen kan schenkbelasting verschuldigd zijn. Bij een erfenis kan ook erfbelasting verschuldigd zijn. Voor beide belastingen gelden vrijstellingen en tarieven die afhankelijk zijn van de relatie tussen de schenker en ontvanger en van het bedrag.
De belastingvrije bedragen veranderen elk jaar. In 2026 geldt bijvoorbeeld een jaarlijkse vrijstelling van € 6.908 voor schenkingen van ouders aan een kind. Voor andere personen is de jaarlijkse vrijstelling € 2.769.
Voor kinderen tussen de 18 en 40 jaar bestaat daarnaast een eenmalig verhoogde vrijstelling. In 2026 bedraagt deze € 33.129 wanneer de schenking vrij besteedbaar is. Voor een dure studie kan onder voorwaarden een hogere vrijstelling van € 69.009 gelden.
Let er wel op dat fiscale regels kunnen veranderen. Kijk daarom altijd naar de actuele bedragen en voorwaarden wanneer je daadwerkelijk een schenking wilt doen.
Ook bij een erfenis kan belasting verschuldigd zijn. De hoogte daarvan hangt onder andere af van de waarde van de erfenis en de relatie tussen de overledene en de erfgenaam.
Voor partners en kinderen gelden in 2026 andere vrijstellingen dan voor bijvoorbeeld kleinkinderen of andere erfgenamen. Over het bedrag boven de vrijstelling wordt erfbelasting berekend. Zie ook onze blog: ‘Successierechten berekenen – 3 stappen’
Dat betekent dat het verschil tussen schenken en erven niet alleen zit in wanneer iemand het vermogen ontvangt. Ook de vrijstellingen en belastingtarieven spelen een rol.
Wil je weten wat in jouw situatie fiscaal het meest gunstig is, dan is het verstandig om je goed te laten adviseren over de actuele regels. De NalatenschapsMakelaar kan hierbij met jou meekijken wat het verstandigst is.
Schenken kan een mooie manier zijn om iemand tijdens je leven al financieel te helpen. Misschien wil je je kind helpen bij het kopen van een woning, bijdragen aan een studie of gewoon alvast een deel van je vermogen overdragen.
Een ander voordeel is dat je zelf kunt meemaken wat de ontvanger met het geld doet. Je ziet bijvoorbeeld dat een schenking wordt gebruikt voor een eigen woning of een andere belangrijke stap in het leven. Ook kan het verspreid over meerdere jaren schenken van vermogen fiscaal interessant zijn.
Een schenking moet natuurlijk wel passen bij jouw eigen situatie.
Dit is een vraag die soms ondergesneeuwd raakt wanneer vooral naar belastingvoordeel wordt gekeken.
Als je geld schenkt, kun je er zelf niet meer over beschikken. Het is daarom belangrijk om eerst te kijken naar je eigen financiële zekerheid. Misschien heb je het vermogen later nog nodig voor bijvoorbeeld een verhuizing, zorg, ondersteuning of onverwachte uitgaven.
Een schenking kan fiscaal aantrekkelijk zijn, maar het is niet verstandig om jezelf financieel krap te zetten om belasting te besparen.
Een schenking heeft niet alleen gevolgen voor je eigen vermogen. Het kan ook invloed hebben op je nalatenschap.
Wanneer je tijdens je leven een deel van je vermogen schenkt, telt dat bedrag later natuurlijk niet meer mee in je nalatenschap. Dat kan gevolgen hebben voor wat je erfgenamen uiteindelijk ontvangen.
Daarom is het verstandig om goed na te denken over je bedoeling. Wil je een kind nu helpen en staat die schenking helemaal los van de toekomstige erfenis? Of wil je dat de schenking later op een bepaalde manier wordt verrekend? Door hierover vooraf duidelijkheid te geven en afspraken goed vast te leggen, kunnen misverstanden tussen erfgenamen later worden voorkomen.
Er bestaat ook een bijzondere vorm van schenken: schenken op papier.
Bij een schenking op papier schenk je een bedrag, maar leen je het meteen weer terug; het geld blijft voorlopig dus bij jezelf. Onder bepaalde voorwaarden kan dit ervoor zorgen dat het bedrag later niet meer tot je belastbare nalatenschap behoort.
Aan schenken op papier zijn wel specifieke voorwaarden verbonden. Zo moet de schenking in een notariële akte worden vastgelegd en moet er jaarlijks aantoonbaar rente worden betaald.
Omdat hier fiscale en juridische regels aan verbonden zijn, is het verstandig om je vooraf goed te laten informeren.
Misschien denk je dat het voordelig kan zijn wanneer je vlak voor je overlijden nog snel een groot bedrag schenkt.
Daarbij moet je voorzichtig zijn. Sinds 1 januari 2026 geldt dat schenkingen die binnen 180 dagen voor het overlijden zijn gedaan, voor de erfbelasting in beginsel worden behandeld als onderdeel van de nalatenschap.
Een schenking vlak voor overlijden levert daardoor niet automatisch het gewenste belastingvoordeel op.
Er is dus geen standaard antwoord op de vraag wat gunstiger is.
Kijk daarom niet alleen naar de mogelijke belastingbesparing. Denk ook aan je eigen financiële zekerheid, je wensen voor later en de gevolgen voor je familie.
Schenken is uiteindelijk maar één onderdeel van het regelen van je nalatenschap.
Misschien wil je ook vastleggen wie je erfgenamen zijn, wie bepaalde spullen krijgt of wie na je overlijden de praktische zaken regelt. Je kunt bijvoorbeeld een executeur benoemen in je testament.
Een executeur kan veel werk uit handen nemen. De NalatenschapsMakelaar kan als executeur worden benoemd en de nalatenschap na je overlijden afwikkelen. Daarbij kan het bijvoorbeeld gaan om het in kaart brengen van bezittingen en schulden, het regelen van praktische zaken, contact met erfgenamen en andere betrokkenen en het begeleiden van de verdeling.
Heb je geen executeur benoemd? Dan zijn de erfgenamen in principe samen verantwoordelijk voor de afwikkeling. Zij kunnen er ook gezamenlijk voor kiezen om De NalatenschapsMakelaar als gevolmachtigde aan te stellen. De NalatenschapsMakelaar kan dan namens hen de praktische afwikkeling begeleiden en regelen.
Zo kun je dus niet alleen nadenken over wat je wilt nalaten, maar ook over hoe je wilt dat jouw nalatenschap later wordt afgewikkeld.
Je hoeft niet te wachten tot na een overlijden om over je nalatenschap na te denken. Juist door vooraf je wensen en mogelijkheden te bespreken, kun je later veel duidelijkheid geven aan de mensen om je heen.
De NalatenschapsMakelaar helpt je om overzicht te krijgen en bewuste keuzes te maken. Dat kan gaan over je wensen voor later, het regelen van je nalatenschap of de manier waarop je wilt dat deze na je overlijden wordt afgewikkeld.
Wil je weten wat in jouw situatie verstandig kan zijn? Neem gerust contact met ons op. We luisteren naar je wensen en kijken samen welke stappen daarbij passen.
01 Is het verstandig om tijdens mijn leven al te schenken?
Dat kan, maar het is belangrijk om eerst te kijken of je het geld zelf kunt missen. Denk ook na over de gevolgen voor je nalatenschap en je andere erfgenamen.
02 Kan ik één kind meer schenken dan de andere kinderen?
Ja, dat kan. Het is wel verstandig om goed na te denken over je bedoeling en hierover duidelijkheid te geven aan al je kinderen. Doorgaans is het verstandig om afspraken hierover vast te leggen.
03 Kan De NalatenschapsMakelaar helpen bij het regelen van mijn nalatenschap?
Ja. De NalatenschapsMakelaar kan je begeleiden bij het nadenken over je wensen en kan na een overlijden helpen als executeur of, wanneer erfgenamen dit gezamenlijk willen, als gevolmachtigde bij de afwikkeling van de nalatenschap.
Sinds 2010 ontzorgen wij mensen bij alles rondom nalatenschappen. Of het nu gaat om juridische, administratieve, financiële of fiscale zaken, of juist om praktische ondersteuning bij de afwikkeling, wij staan voor je klaar. Meer weten? Neem contact met ons op.
